W tym miejscu będziemy chcieli przedstawić
Wszystkie Najważniejsze wydarzenia związane z
Fiatem 126p
Prosimy miłośników Malucha o
sugestie, opinie i uwagi
Naszym celem jest rzetelne przedstawienie historii
Fiata 126p
Chyba w żadnej historii nie sprawdzają się tak dobitnie słowa naszego Hymnu Narodowego,
jak w historii Fiacika
"z ziemi włoskiej do polskiej"
O małym Włochu, który stał się Wielkim Polakiem
Wstęp
Długo zastanawiałem się czy napisać wstęp do historii fiacika i co napisać? Do 2-go stycznia, wtedy znalazłem to czego szukałem. Auto o którym za chwilę nie ma bezpośredniego związku z Fiatem 126p, ale jest pierwszym w historii samochodem w dzisiejszym tego słowa znaczeniu. Żeby nie on, nie wiadomo jakim torem potoczyłaby się motoryzacja i czy w ogóle istniał by samochód jaki teraz znamy.
Rok 1886 - Pierwszy samojezdny pojazd o napędzie parowym powstał już 1769 r, ponad sto lat później Siegfried Marcus testował auto z napędem spalinowym. Jednak dopiero w 1886 roku Carl Benz skonstruował pojazd który uznawany jest za przodka wszystkich samochodów, a data zgłoszenia w niemieckim urzędzie patentowym (29 stycznia 1986 r) za datę narodzin motoryzacji. Carl Benz swój wynalazek nazwał: Patentwagen nr.1
Patentwagen to trójkołowa bryczka na ramie z rur stalowych, dwuosobowa, napędzana silnikiem czterosuwowym, jednocylindrowym o pojemności 954 ccm i moc 0,9 KM. Rolę gaźnika pełniło naczynie z którego sączyło się paliwo. Silnik napędzał koła tylne za pomocą łańcuchów. Wynalazek uruchamiano za pomocą koła zamachowego, rozwijał "zawrotną" prędkość - 16 km/h.
Jako paliwo Benz użył Ligroiny (mieszanina węglowodorów pochodzących z destylacji ropy naftowej) która służyła malarzom do zmywania farb olejnych i była kupowana w ...aptekach. Carl Benz udoskonalał swój wynalazek, ostatni Patentwagen nr. 3 miał silnik o mocy 1,5 KM. Replikę pierwszego samochodu świata z 1903 roku można oglądać w Deutsches Museum w Monachium.
crys7
źródło: tygodnik motoryzacyjny: Auto Świat nr. 1 / 2 stycznia 2012
*
1.FIAT
11 lipiec 1899 - Grupa włoskich przedsiębiorców na czele z Giovanni"m Agnelli zakłada przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją automobili - FABBRICA ITALIANA AUTOMOBILI TORINO ( FIAT). Do końca roku FIAT zatrudnia ponad 100 osób i produkuje 8 aut pierwszego swojego modelu 3 1/2 HP. Pierwszym prezesem firmy aż do śmierci w 1945 r jest Giovanni Agnelli.
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
**
2.Przodkowie
Rok 1932 - Pradziadek - W kwietniu tego roku na salonie samochodowym w Mediolanie zaprezentowano, a kilka miesięcy później wprowadzono do produkcji Fiata 508 Balilla 3-Speed.
Fiat 508 Balilla był pierwszym wielkoseryjnym Fiatem, jego nadwozie wykonano z blach stalowych tłoczonych na prasach. W sumie do zakończenia produkcji w 1937 r modelu 3-Speed (skrzynia biegów - 3 biegi w przód) i zmodernizowanego 4-Speed (4 biegi w przód) wyprodukowano ponad 113 tys.
Nie opisujemy tu całej Polskiej motoryzacji, ale należy wspomnieć, iż ten model Fiata był najczęściej widzianym autem w czasach Polski Międzywojennej. Od 1932 roku był produkowany w Państwowych Zakładach Inżynierii W Warszawie.
************************************************************************
Rok 1936 - Dziadek - Zanim zajmiemy się dziadkiem dwa zdania o Fiacie 1500 z 1935 roku. Ten model zrywał z dotychczasową, "dwupudełkową" kanciastą stylistyką włoskich aut. Dziadek naszego Maluszka Fiat 500 Topolino zaprezentowany w 1936 roku miał bardzo podobną stylistykę.


Podobno pomysłodawcą stworzenia małego, taniego auta dla włoskich mas był... Benito Mussolini. Co za ironia losu i kaprys historii - Niemców motoryzuje Adolf Hitler (Garbus), Włochów - Mussolini. Zadanie opracowania taniego, małego pojazdu otrzymał Dante Giacosa. Człowiek o tyle ważny, że będzie on projektantem późniejszych modeli, które nas interesują: Fiata 600 i 500.
Fiat 500 Topolino był produkowany aż do 1955 roku ( z krótką przerwą pod koniec II wojny światowej). Łącznie trzy wersje (auto było modernizowane) wyprodukowano w liczbie ponad 520 tys egzemplarzy. Przydomek Topolino (myszka) auto otrzymało ze względu na skojarzenia z disnejowską Myszką Miki ( wtedy bardzo popularną) i koloru - większość aut malowana była na szaro.
******************************************************************************
Rok 1955 - Stryj ( brat ojca) - Po czterech latach prac nad nowym projektem Fiat przedstawił: Fiata 600. W tym modelu zerwano z dotychczasową tradycją lokowania układu napędowego. Tym razem wszystkie mechanizmy układu połączono w jeden zwarty blok i umieszczono w tylnej części nadwozia - skąd my to znamy?



W 1956 wprowadzono przedłużoną wersję, 6-cio osobową o nazwie Multipla. Tu mała dygresja - kilka lat temu w jednym z salonów Fiata widziałem Multiple. Mini ogórek, spartańsko wykonamy, a jednocześnie - niesamowicie wykorzystana przestrzeń i ..koło zapasowe przed pasażerem.
W 1960 r Fiat 600 przeszedł modernizację: m.in. otrzymał mocniejszy 29 konny silnik. Auto było bardzo popularne. Przez 14 lat produkcji wyprodukowano ponad 2 miliony tego modelu. Do historii przeszedł w 1969 r, jego następcą był Fiat 850, ale nie nim będziemy się zajmować.
******************************************************************************
Rok 1957 - Ojciec - Niezwykle popularna 600-tka, nie zmotoryzowała Włoch. Społeczeństwo Italii potrzebowało auta tańszego, które skutecznie konkurowałoby z niezwykle popularnymi na Półwyspie Apenińskim (do dziś) skuterami. Wspomniany wcześniej Dante Giacosa oparł się modzie panującej wtedy w Europie na produkcję mini aut (chyba najbardziej znanym autem tego typu jest BMW Isetta) i skonstruował mały, ale samochód - tak narodził się FIAT 500 Nuova.


Konstrukcyjnie i wizualnie podobny do 600-tki, ale mniejszy, tańszy i jeszcze bardziej spartański - oto Fiat 500 Nova. Do tego stopnia spartański że za pierwszym rzędem siedzeń znalazła się ławeczka bardziej przydatna do wożenia bagaży, niż ludzi. To rozwiązanie spotkało się z falą krytyki i już trzy miesiące po wprowadzeniu do produkcji Fiat poczynił zmiany w tym elemencie wyposażenia - wmontował kanapę.
W latach 1958 / 60 produkowano serię sport z silnikiem o zwiększonej pojemności i mocy, odpowiednio 499,5 cm/3 / 21,5 KM. W późniejszych latach ten silnik, choć o zmniejszonej mocy do 17,5 KM trafił do kolejnych wersji.
Wielokrotnie modernizowany Fiat 500 Nouva przetrwał do roku 1975. Ostatnia modernizacja miała miejsce w 1972, auto otrzymało w nazwie literę R - rinnovata (odnowiona) i felgi od wchodzącego właśnie na rynek Fiata ...126.
Fiat Nuova 500 spełnił pokładane w nim nadzieje - zmotoryzował Italię. W ciągu 18 lat z taśm montażowych zjechało ponad 3 800 000 aut. Ponadto był jeszcze produkowany w Austrii jako Steyr-Puch 500 i w Niemczech, choć w innym nadwoziu jako NSU-Fiat.
Prześledziliśmy 73 lata rozwoju niestety włoskiej, małolitrażowej motoryzacji. Poznaliśmy przodków Malucha. Doszliśmy do drzwi - za chwilę je otworzymy i ukaże się nam - FIAT 126.
crys7
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
***
3.Licencja
29 10 1971 - W tym dniu w Warszawie podpisano umowę licencyjną z FIAT'em na produkcję FIATA 126. Jednak zanim zajmiemy się tym wydarzeniem musimy cofnąć się kilka lat wstecz. W całym powojennym okresie polscy inżynierowie pracowali nad stworzeniem polskich modeli samochodów. W latach 60-tych prace te nabierały realnych kształtów - mam na myśli projekty Alfa, Beta, Delta (jeżdżące) Gamma i kwintesencję tychże projektów - prawie gotową do produkcji Syrenę 110.
Niemalże równocześnie z tymi pracami trwały poszukiwania partnera do zakupu licencji na auto które miało zastąpić Syrenę. W 1968 zamiast wielu komórek powołano do życia Centralny Ośrodek Konstrukcyjno - Badawczy Przemysłu Motoryzacyjnego., który miał za zadanie wybrać takiego partnera. Do badań trafiły m.in. Toyota Corolla; Renault 4; Citroen Dyane 6.
Najbardziej korzystną ofertę z w/w firm przygotowali Francuzi z Citroen'a. Specjalnie dla Polskich realiów przeprojektowali auto, zastępując miękki, rozsuwany dach, dachem sztywnym - stałym, do nazwy dodano literę p - polski. Poważne rozmowy prowadzono również z Fiatem. Dlaczego większy Francuz przegrał z małym Włochem? Parę miesięcy później w listopadzie 1972 ówczesny Minister Przemysłu Maszynowego Tadeusz Wrzaszczyk na konferencji prasowej uzasadniał wybór Fiata. Polskiej stronie zależało na samochodzie małym (duży już był - Fiat 125p), co za tym idzie stosunkowo tanim i na możliwości spłaty choć części zadłużenia gotowymi podzespołami napędowymi, a nawet gotowymi samochodami - na taki układ przystali tylko Włosi. A Syrenka 110? - no cóż, nie czas i miejsce szukać odpowiedzi na to retoryczne pytanie.
09 11 1972 - Produkcję włoskiego Fiata 126 uruchomiono w nowoczesnych zakładach Cassino, w pobliżu ważnego miejsca dla Polaków - Monte Cassino. Po raz pierwszy zaprezentowano go w październiku 1972 r na salonie samochodowym w Turynie, a już kilka dni później - 9 listopada jeszcze włoski, ale z polskim znaczkiem został pokazany mieszkańcom Warszawy na Placu Defilad.

crys7
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
****
4. FSM
01 01 1972 - Zarządzeniem Ministra Przemysłu Maszynowego z 28 grudnia 1971 roku, 1 stycznia następnego roku zostaje utworzone wielozakładowe przedsiębiorstwo państwowe „ Fabryka Samochodów Małolitrażowych” (FSM).

Nowy zakład powstał przez połączenie wielu mniejszych o charakterze produkcji mechanicznej. Wspomnę tylko o jednym z nich – WSM – „Wytwórnia Sprzętu Mechanicznego” w Bielsku-Białej. Niegdyś fabryka wyrobów miedzianych i metalowych „Karol Ochsner i syn”, po wojnie producent m. in. motopomp strażackich. To tu właśnie opracowano dwusuwowy silnik do samochodu Syrena – a dokonał tego inż. Fryderyk Bluemke. Jeszcze przed utworzeniem FSM do Bielska-Białej przeniesiono z Warszawy produkcję Syren. Zakład został nazwany nr. 1, w Tychach budowano od podstaw zakład nr.2.
06 06 1973 - Pierwszego Fiata 126p z włoskich części zmontowano w Bielsku - Białym 6 czerwca 1973. Produkcja seryjna ruszyła ponad miesiąc później 22 lipca ( święto państwowe - manifest lipcowy) i do końca roku wyprodukowano 1500 sztuk.
.

Zakład nr. 2 w Tychach rozpoczął produkcję we wrześniu 1975 r. W 1974 roku FSM rozpoczęła spłatę zobowiązań wobec Fiata, wysyłając do Włoch podzespoły napędowe i gotowe modele. Maluchy z polskich fabryk sprzedawane na zachodzie w fiatowskiej sieci sprzedaży miały znaczki Fiata, natomiast na prawym błotniku polski symbol – stylizowany znak FSM. Podpisana w 1980 r. umowa z Fiatem czyniła z FSM jedynego producenta modelu 126. Włosi zakończyli produkcję Malucha w 1980 roku liczbą 1 352 912 sztuk. W latach 1975 – 1992 FSM wyeksportowała 897 316 aut do wielu państw świata. Odbiorcami naszych Fiacików oprócz państw bloku wschodniego, zachodniej Europy były kraje tak egzotyczne jak: Chiny; Zair; Kamerun czy Gabon. (małe serie).
16 10 1992 - Na mocy porozumienia Włosi przejmują FSM i powołują do życia spółkę Fiat Auto Poland. Stosowny dokument (16 10 92 r) podpisują Minister Finansów RP Pan Andrzej Olechowski i Paolo Conturella – przedstawiciel Fiata. W tym też roku cała produkcja 126 zostaje przeniesiona do Bielska- Białej. W Tychach produkowany jest nowy model - Fiat Cinquecento. Definitywne zakończenie produkcji Fiata 126p w 2000 roku zamyka też bielską fabrykę jako producenta gotowych aut. Od tej chwili będą tam powstawać silniki i inne podzespoły – producentem samochodów pozostają Tychy. Obydwa zakłady wyprodukowały 3 318 674 Fiacików. Ogólnie przez 28 lat produkcji w Polsce i w Italii wyprodukowano - 4 671 586 Fiatów 126.
crys7
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
*****

Nie będę rozwodził się na temat dalszych bardziej szczegółowych cech konstrukcyjnych Malucha, chociażby dlatego że nie uważam się za kompetentnego i niektóre sprawy mógłbym po prostu pomylić lub przekręcić. Zainteresowanych odsyłam do opracowania z którego właśnie korzystam Pana Podbielskiego pt. :Polski Fiat 126p, czyli Maluch”.
Siła uderzeniowa była tak duża że wyrwała pasy bezpieczeństwa z mocowań i kierowca (manekin) wyleciał przez przednią szybę. Mocowania pasów nie wytrzymały również w Vw Garbusie. Reasumując - Fiata 126 wypadł nie najlepiej, jednak należy podkreślić że inne auta biorące udział w tamtym crash – test’cie nie prezentowały się dużo lepiej. W latach 70-tych ubiegłego wieku standardy bezpieczeństwa były na zupełnie innym (czytaj) niższym poziomie.
*****************************************************************
W Standardzie znalazł się nowy silnik, zmodyfikowana deska rozdzielcza i fartuchy przeciw błotne kół przednich.

Seria 650 S (specjal) - wersja dodatkowo posiadała włącznik zapłonu z mechaniczną blokadą kierownicy, regulator okresowej pracy wycieraczek i ogrzewaną tylną szybę. W obu wersjach w dalszym ciągu montowano stary układ hamulcowy i metalowe zderzaki.
***************************************************************

************************************************************************************

Najbardziej rzucającą się w oczy modernizacją były czarne (większe) zderzaki z tworzywa sztucznego, nowe listwy ochronne i dwa światła (czerwone przeciwmgielne i białe cofania ) wmontowane w tylne zderzaki. Błotniki przednie i tylne zostały głębiej przetłoczone, na rynienkach dachowych pojawiły się plastikowe, czarne nakładki. Błotniki tylne otrzymały dłuższe osłony (kratki ) wlotu powietrza.
Środek auta to przede wszystkim nowa deska rozdzielcza, nowocześniejsza i pozbawiona ostrych krawędzi. Zapalanie auta z kluczyka, dźwignia przepustnicy ciepłego powietrza znalazła się na miejscu zajmowanym wcześniej przez dźwignię uruchamiania rozrusznika.
Należy jednak zaznaczyć iż FSM nie przestrzegała utworzonych przez siebie wersji. Lata 1984 /86 to lata w których montowano to, co było aktualnie dostępne w magazynach, można było spotkać FL-ki z mniejszymi kratkami na wlotach bocznych, z węższymi zderzakami czy bez ochronnego plastiku na rynienkach dachowych.



Jeszcze nigdy w historii fiacik nie został tak zmodernizowany, jak tym razem. Według danych Fiata przekonstruowano ponad 230 elementów samochodu. Zmieniono poszycie zewnętrze, zrezygnowano z podwójnego przetłoczenia przez całą karoserię – pozostawiono jedno. Zmiękczono wszystkie krzywizny, przeprojektowano maskę bagażnika, klapę silnika i pas przedni, zmieniono lusterka zewnętrzne. Cofnięto reflektory i kierunkowskazy (teraz białe), przeprojektowano lampy tylne. Usunięto trójkącik w oknach drzwi. Auto inaczej oznakowano – na przednim pasie pojawiło się logo Fiata, z tyłu usunięto literę p.
Rok 1996 - Zaostrzające się przepisy w zakresie ochrony środowiska zmusiły producenta do zainstalowania katalizatora. Taki katalizator i cały system opracował już 1991 r. Ośrodek Badawczo Rozwojowy w Bielsku-Białym. W aucie zastosowano trójfunkcyjny katalizator wbudowany w tłumik wylotu spalin. Ponadto zainstalowano pochłaniacz par paliwa.
Producent usankcjonował obiegową nazwę fiacika obowiązującą w społeczeństwie niemal od początku jego istnienia – Maluch. Tak zmodernizowane auto z nową nazwą Fiat 126 elx Maluch trafił do sprzedaży w grudniu 1996 r.
crys7
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
Aleksander Sowa "Fiat 126p, Mały Wielki Samochód"
******
6. Inne wersje*******************************************************************************
W aucie zastąpiono standardowy gaźnik dwugardzielowym, poziomo zamontowanym sportowym modelem Weber 45DCOE. Na potrzeby gaźnika skonstruowano specjalny, odlewany z lekkich stopów układ ssący.
Ponadto powiększono średnicę grzybków zaworowych, wykonano kute tłoki i wałek rozrządu. Zastosowano chłodnicę oleju i przekonstruowaną skrzynię biegów o znacznie „krótszych” 4 biegach. W aucie znalazły się jeszcze sprzęgło od Fiata 127, wzmocnione hamulce itp.
Abarth osiągał moc 46/50 KM i prędkość maksymalną 140 –150 km/h.
***********************************************************************************

Najwięcej zmian prezentowała tylna część auta, większa tylna szyba z wycieraczką i same tylne drzwi za którymi krył się bagażnik o pojemności 110 dm/3, a pod nim silnik. Z przodu wyróżniały auto dwie czarne kratki na podszybiu: prawa - wlot powietrza, lewa - atrapa. W Bisie zastosowano 13-calowe, bezdętkowe ogumienie.
Auto w stosunku do „normalnego” malucha zyskało przede wszystkim na funkcjonalności, posiadało dwa bagażniki – przód 55 dm/3, tył 110 dm/3 – po rozłożeniu siedzeń całkowita przestrzeń bagażowa wzrastała do 535 dm/3.
Zgodnie z umową (1985 r) zawartą z Włochami Fiat 126 Bis produkowany był do 1991 roku, kiedy to ustąpił miejsca zupełnie nowemu modelowi – Cinquecento. W ciągu 4-ch lat produkcji hale fabryczne opuściło 190 361 egzemplarzy tego modelu.
Można zaryzykować stwierdzenie że Bis miał pecha -
- zanim się urodził znana była data jego śmierci – rok 1991.


źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
Aleksander Sowa „Fiat 126p Mały Wielki samochód"
*******
7. Wersje małoseryjne
*************************************************************************************
Ważna informacja dla młodych miłośników motoryzacji. Colo może prowadzić posiadacz prawo jazdy kategorii B1.
źródło: Zdzisław Podbielski " Polski Fiat 126p, czyli Maluch" ; Wikipedia
Aleksander Sowa „Fiat 126p Mały Wielki samochód”
********
8.Prototypy O.B.R’u
Dodam tylko że współczynnik oporu powietrza tego auta wynosił ...Cx=0,29 (Malucha Cx=0,47). Sam osobiście widziałem ten samochód jako młody chłopak (crys7) będąc w Bielsku-Białym u rodziny – dech zapierało.
Mowa tu o niedoszłym następcy Fiata 126p – Beskidzie 106.
Pod względem technicznym samochód nie różnił się od pierwowzoru – zmianami została obięta karoseria. Usunięto z niej dach od słupków środkowych i dolnych krawędzi szyb bocznych do końca auta. Pokrywę silnika przeprojektowano i ustawiono pionowo. Powstała w ten sposób skrzynia ładunkowa której podłogę umieszczono nad silnikiem. Skrzynię przykryto nadbudową z żywicy poliestrowej wzmocnionej włóknem szklanym. Dość wysoka podłoga i cała skrzynia ładunkowa oddzielona została od kabiny pasażerskiej tylko siatką zabezpieczającą - nie sztywną ścianą. Ponadto usunięto kanapę i stworzono dodatkowe miejsce na bagaż w przedziale pasażerskim.

Nośność auta obliczono na 300 kg ( dwie osoby + 150 kg), przestrzeń ładunkowa miała pojemność 1 m/3. Wypukłość i pękaty kształt nadbudówki był powodem nadania fiacikowi żartobliwej, z zamierzonym błędem językowym nazwy – Bombel.
Rok 1975 - Następną wersją prototypową był Fiat 126p Long. Samochód powstał z potrzeby zwiększenia przestrzeni na nogi pasażerów siedzących na tylnej kanapie. Auto zostało przecięta na całym obwodzie, tuż za środkowym słupkiem i wydłużone poprzez w spawanie pasa blachy o szerokości 100 mm. Efekt prac był nadzwyczaj pozytywny. Pasażerowie siedzący z tyłu otrzymali miejsce na nogi, a poza tym auto lepiej zachowywało się na drodze – zdecydowanie zmniejszył się efekt tak zwanego „galopowania”
Przekonstruowano także silnik i zwiększono jego moc do 26 KM.


Obciążenie użyteczne auta wynosiło 4 osoby + 80 kg bagażu, objętość bagażowa liczona do dachu wynosiła 500 dm/3, po złożeniu tylnych siedzeń wzrastała do 1000 dm/3. Kombi z OBR’u było proporcjonalne i funkcjonalne, dostęp do bagażnika łatwy poprzez trzecie drzwi, których dolna krawędź zaczynała się na wysokości podłogi bagażnika. Dach Fiata 126p combi wykonany został z tworzywa sztucznego.
Polski Fiat 126 - 650 NP - C ( ostatnia wersja przednionapędowego Ryjka)
Ten ostatni model o nazwie Polski Fiat 126 - 650NP-C zbudowano w 1981 r.
Na drodze do seryjnej produkcji Fiacika z silnikiem diesla stanęła .........cena silnika.
Aleksander Sowa „Fiat 126p Mały Wielki samochód"
9. Na bazie 126p
LPT odziedziczył od Fiata 126p silnik, skrzynię biegów (z przeróbkami), zawieszenie kół, hamulce i wiele innych części. Pojazd posiadał trzy osie z czego dwie napędowe. Silnik wraz ze skrzynią biegów umieszczono wzdłużnie między osiami – przednią i środkową. W przekazywaniu napędu na dwie tylne osie pośredniczyły przekładnie łańcuchowe, umieszczone w obudowach w „kąpieli” olejowej.
Nadwozie wykonano z żywic poliestrowych wzmocnionych włóknem szklanym mocując je do sztywnej ramy rurowej. Dach stanowiła rozkładana opończa brezentowa przymocowana do stelaża rurowego.
LPT z pełnym obciążeniem, (kierowca + 400 kg ładunku lub 6 osób) przy włączonym reduktorze mógł pokonywać wzniesienia o nachyleniu pod kontem 25st., był przystosowany do pływania – za pomocą sprzęgła elektromagnetycznego włączało się niezależny napęd na śrubę umieszczoną z tyłu auta.
Niestety LPT nie wszedł do produkcji seryjnej – brak zainteresowania .
Nadwozie Fiata 126p – 650 E obcięto od góry do linii okien, usunięto przedni pas i maskę aby w tym miejscu zamontować urządzenie z dwoma pistoletami do natryskowego malowania pasów na jezdni. Sprężarka urządzenia natryskowego napędzana była silnikiem pojazdu za pośrednictwem sprzęgła odśrodkowego i przekładni redukcyjnej. Pingwin to pojazd jednoosobowy, a kierowca / operator chroniony był od deszczu i słońca brezentowym dachem rozpiętym na czterech słupach. Silnik w pojeździe był standardowy, natomiast skrzynia biegów miała tylko dwa biegi w przód – drogowy do 30 km/h i roboczy do 8 km / h i bieg wsteczny. OBR wyprodukował 20 takich pojazdów.
*****************************************************************
Rok 1993 - W październiku 1993 roku na Wystawie Autosalon w Katowicach O.B.R. przedstawił trójkołowca ( skrzyżowanie motoru z samochodem) o nazwie Bosmal Trike.
Trike to pojazd rekreacyjny, trzy osobowy, oparty na Fiacie 126p (tył) i motocyklu Jawa 350 (przód). Konstrukcję oparto na przestrzennej ramie spawanej z rur stalowych i elementów blaszanych. W tylnej części wykorzystano elementy struktury nośnej samochodu – część przednia to kierownica i widelec motocykla. Silnik i układ napędowy pochodził z malucha. Elementy zewnętrzne nadwozia wykonano z laminatów poliestrowych wzmacnianych włóknem szklanym.
crys7
Aleksander Sowa „Fiat 126p Mały Wielki samochód"
10.Happy End
Rok 2000 - Niemalże od początku fiacik był modernizowany, oczywiście w miarę możliwości jakie dawała niewątpliwie nie młoda konstrukcja. Z każdym rokiem nieuchronnie zbliżała się chwila zakończenia produkcji, którą kolejno przekładano. Załamanie sprzedaży przyszło w 1999 roku kiedy to z salonów wyjechało nieco ponad 30 tyś aut. Zapadła decyzja ostateczna – Maluch przechodzi do historii w 2000 r.
Znając ostateczny termin pożegnania z fiacikiem Tygodnik Motor ogłosił konkurs na nazwę ostatniej serii aut. Sam zaproponował Happy End – szczęśliwy koniec. Czytelnicy nadsyłali różne propozycje m in: Finito; Finale; Bye-Bye; Ciao, Basta. Fiat wybrał Happy End – powstała ostatnia seria 1000 aut z tą nazwą. Czerwone i żółte Happy End’y nie różniły się niczym od wersji poprzedniej – oprócz wspomnianej nazwy i kolejnego numeru serii na pokrywie silnika.

Po 28 latach produkcji i wyprodukowaniu 3 318 674 aut (Polska) i 1 352 912 ( Włochy) – zakończono produkcję Fiata 126. Należy pochwalić szefostwo Fiata i Fiat Auto Poland że Maluch odszedł do historii godnie i z honorami, tak jak na to zasłużył i nie podzielił losów Poloneza - który zakończył żywot po cichu i nie spodziewanie za sprawą koreańczyków z Daewoo.
***********
11. Ciekawostki
Jedni Malucha kochali, inni nienawidzili, ale nikt nie przeszedł obojętnie obok autka.
Fiacik jest tematem mnóstwa żartów np.: „Maluch jest tak bezpieczny jak Volvo – bo strefa kontrolowanego zgniotu kończy się na silniku”.
******************************************************
Poczta Polska wypuściła serię znaczków pocztowych poświęconych temu samochodzikowi.
********************************************************
Na rynku pojawiły się miniaturowe modele auta, zarówno dla dzieci jak i dla kolekcjonerów. (sam mam trzy autka – crys7).
***************************************************
Wreszcie – została rozszyfrowana nazwa samochodu.
Fiat 126p – „Fatalna Imitacja Auta Turystycznego 1-osobowego, 2- drzwiowego, 6-krotnie przepłaconego”.
Ps: Jeśli Chcecie zobaczyć więcej modeli fiacika, wszelkich pamiątek i gadżetów związanych z tym autem Musicie odwiedzić stronę Kolegi Rafała - polecamy. www.kolekcja126p.pl
crys7
************
12. Sławni ludzie o Maluchu
Kiedy bowiem przesiadłam się do bardziej komfortowych samochodów, przekonałam się – niech wybaczą mi wszyscy jego właściciele! – jak upiorny jest ten Maluch. Niebezpieczny, podatny na rdzę, zdolny obracać się wokół własnej osi, o brzmieniu silnika przypominającym terkot sieczkarni w którym cięgno ssania przy silniejszym pociągnięciu zostawało w dłoni....
Pewnej zimy przyjechał do nas znajomy ze Szwajcarii i udostępniliśmy mu Malucha na dwa tygodnie.....Był w dużym szoku. Czemu? Ponieważ auto musiał uruchamiać kijem od szczotki, a akumulator zabierać na noc i stawiać przy kaloryferze.”

Posiadanie auta było jednak wówczas wydarzeniem. Podobnie jak moja wersja nazywana Komfort, która różniła się od standardowego pojazdu szyberdachem. Był to jednak komfort z samej nazwy.....a dach przeciekał. Nieraz do uruchomienia Fiata używałem kija od szczotki, a i tak nie miałem żadnej pewności, czy samochód odjedzie.”
"W tym drugim przypadku stosowałem powszechny patent polegający na zastosowaniu kija od szczotki. z innych incydentów pamiętam włamanie ......po którym z bagażnika zniknęło koło zapasowe. Mimo wszystko zachowałem sentyment do tego pojazdu. Uważam, że w swojej klasie i jak na tamte czasy Fiat 126p był dobrym samochodem.”
Gabriel Janowski - tego byłego polityka PSL spotkaliśmy osobiście dokładnie rok temu - 1 października 2011 roku w Pułtusku. Pan Janowski prowadził właśnie kampanię wyborczą i zatrzymał się przy naszych Fiacikach.
Zainteresował się zlotem i poświęcił kilka zdań "maluchowi". Powiedział m.in - "Jechałem tym autem od ślubu"
**************
13. Życie... po życiu

Mijają lata. Polska normalnieje, nadchodzi „zachód”, przesiadamy się do większych, lepszych aut – maluch jest poniżany i wykpiwany - schodzi na margines.
Przychodzi 22 września 2000 roku – w Bielsku-Białym gaszą światła i ......
I staje się rzecz dziwna, Fiat 126p zaczyna żyć drugim życiem. Życie po życiu Malucha to ...salony - kiedyś niedostępne. Życzliwych ludzi mu przybywa, na coraz większych i coraz lepiej zorganizowanych zlotach i paradach jest podziwiany, oklaskiwany i ... łezką w oku wspominany.
Fiat 126p (Maluch, Bobek, Kaszlak) żyje w pamięci wielu ludzi. Dzięki takim jak Wy – którzy zatrzymaliście się na tej stronie i innych mu poświęconych będzie żył „do końca świata i jeden dzień dłużej".
crys7

*****************************************************************************************
Na koniec dygresja tylko od siebie.
Ponownie jestem posiadaczem Fiata 126p od 2006 r
i sprawia mi to niesamowitą frajdę.
Dzięki Niemu poznałem super fajnych ludzi,
odwiedziłem wiele nowych miejsc.
Myślę
"Że ten mały Włoch - zawsze był Wielkim Polakiem"

************************************************************************
* Opracowanie to powstało na podstawie książek
Zdzisława Podbielskiego
pt.
"Polski Fiat 126p, czyli Maluch"
oraz
Aleksandra Sowy
pt.
"Fiat 126p, Mały Wielki Samochód"
** zamieszczone tu zdjęcia pochodzą z w/w
książek i Wikipedii
***********************************************************************************************************************************************************************************